Gemengde gevoelens na abortus? Heel normaal!
Gwen van der Zwan

Gemengde gevoelens na abortus? Heel normaal!

Twee maanden geleden was ik een maand in Nairobi, de hoofdstad van Kenia. Ik huurde een kamer aan de rand van een sloppenwijk. Overdag liep ik vaak via de sloppenwijk naar de binnenstad, langs de hier overal verspreide anti-abortus-posters met afbeeldingen van in stukken gehakte foetussen en leuzen als: Abortus is moord. Dat dit bijdraagt aan het taboe en mogelijke schaamte rondom abortus in een land als Kenia staat buiten kijf. Maar het palet van gevoelens rondom abortus is voor iedereen en ook in ieder land anders. In dit artikel vraag ik me af wat een abortus zoal bij je op kan roepen. Waar al die anti-abortus-posters in een sloppenwijk in Kenia vandaan komen hoef ik mij niet af te vragen.

Eerder ontdekte ik dat Amerika maar wat graag geld uitgeeft aan anti-abortuscampagnes wereldwijd. Maar niet alleen in derdewereldlanden als Kenia financiert Amerika dit. Ook in Nederland is dat het geval. Conservatieve krachten proberen abortuspraktijken nog altijd in een negatief daglicht te plaatsen. Tel daar de overheidssubsidie bij op die wordt besteed aan organisaties zoals Siriz en het taboe op abortus in Nederland is rond.

Schaamte over abortus of juist niet?

De grootste veroorzaker van het nog steeds bestaande stigma rondom abortus in Nederland is volgens abortusarts Rebecca Gomperts dat abortus in Nederland nog steeds strafbaar is. "Abortus staat in het Wetboek van Strafrecht. Uitzondering daarop is als een abortus door een arts in een kliniek met een vergunning wordt gedaan." Volgens Gomperts is dit volkomen achterhaald. "Abortuspillen zouden bij apotheken beschikbaar moeten zijn."

In het discours over abortus gaat het vaak over de vrouwen die zich schamen voor hun abortus of zich door het taboe gedwongen voelen om het kind te houden. Toch zijn de gevoelens rondom abortus nogal divers. In het interview dat Human Inc had met Anne Fleur over haar abortus, sprak zij bijvoorbeeld van minder voor de hand liggende gevoelens. "Ik schaam me niet voor mijn abortus en ik heb er ook geen spijt van. Maar ik heb me er wel voor geschaamd dat ik me er niet voor schaamde. Het wordt je zo opgedrongen. Was er iets mis met mij dat ik er niet heel zware gevoelens over had?"

Baas in eigen buik

In mijn sociale kringen wordt er veel aandacht besteed aan hoe schandalig het is dat staten in Amerika abortus weer strafbaar willen maken. Dat die aandacht er is, ben ik alleen maar blij mee. Men postte de afgelopen tijd massaal blote-buiken-selfies met daarop de bekende 'baas in eigen buik' leuzen. Het overgrote deel van mijn omgeving is pro-abortus en predikt graag waarom. Toch kan zo'n pro-choice omgeving ook zorgen voor innerlijke tegenstrijdigheden.

gwen lifestream helemaal.png

Verwarrende gevoelens over abortus?

Toen ik zo'n vijf jaar geleden zwanger bleek te zijn, waren mijn vrienden het er unaniem over eens dat ik zo snel mogelijk een abortus moest nemen. Anders dan Anne-Fleur heeft mijn omgeving me nooit schaamte over een abortus opgedrongen. Maar dat ik serieus overwoog om mijn zwangerschap te voldragen, bleek voor sommige van mijn vrienden minstens net zo moeilijk te begrijpen als het voor anti-abortusactivisten is om voor abortus te kiezen. Ik vroeg me daardoor af: is het afraden van het voldragen van een zwangerschap anders dan het afraden van een abortus?

Op eigen initiatief onderging ik uiteindelijk een abortus, iets waar ik nog steeds achter sta. Ik was heel erg jong, woonde op een kleine kamer en had geen geld. Maar als ik jonge moeders zie, denk ik nog steeds wel eens: dat had ik ook kunnen zijn. En dan heb ik zelfs wel eens spijt – een gevoel dat ik niet had zien aankomen en ook volkomen irrationeel voelt.

De gevoelens waar je mee kan blijven zitten na een abortus kunnen dus uit veel meer bestaan dan de voor-de-hand-liggende. En de opvattingen over het juiste handelen van de mensen om je heen als je ongewenst zwanger bent, kunnen verwarrend zijn. Voor veel mensen geldt dat tussen het moment dat je ontdekt dat je zwanger bent en je abortus niet heel veel tijd zit. Juist daarom kan er nog een stuk verwerking volgen nadat het allemaal achter de rug is. Mocht je er behoefte aan hebben is het dan ook goed om achteraf nog aandacht te besteden aan wat deze ervaring met je heeft gedaan.

Dienstverlening rond abortus

Omdat er veel vrouwen zijn die blijven rondlopen met allerlei vragen richtten Kiki Biel en Rebekka Roozendaal (humanistisch geestelijk begeleiders die zelf een abortus ondergingen) een gespreksgroep op voor vrouwen die ooit een abortus ondergingen. In de groep wordt stilgestaan bij vragen als: Heeft deze ervaring mij veranderd? Wat gebeurde er met mijn lijf? Waar haal ik steun uit? Met wie kan ik erover praten? Hoe keek ik aan tegen wat er in mij groeide? Mocht het eigenlijk van mezelf? Hoe ga ik om met oordelen van anderen? En hoe ga ik nu verder? Mocht je behoefte hebben aan praten over je gevoelens na een abortus. Neem dan contact op met Biel of Roozendaal.

Over de auteur

Gwen van der Zwan is kunstenaar, schrijft voor online platform Vice en freenlanct voor Lifestream.

PHOTOCREDITS: Jan Reinier van der Vliet

Lifestream plaatst functionele -, analytische- en advertentie cookies, voor een goed functionerende website, gepersonaliseerde dienstverlening en advertenties. Zie ons privacy statement voor meer informatie.

Ja, ik accepteer cookies Nee, liever niet